Pune politics

Sharad Pawar on Vidyanand Bapat : गणेशोत्सवातील डीजे आणि कर्णकर्कश लाऊडस्पीकरच्या वापराला विरोध करणारे सामाजिक कार्यकर्ते विद्यानंद बापट यांच्यावर पुण्यात झालेल्या हल्ल्याच्या घटनेने मोठी खळबळ उडाली आहे. बापट हे माध्यमांशी बोलत असताना त्यांच्यावर हल्ला करण्यात आला. या घटनेनंतर राजकीय आणि सामाजिक क्षेत्रातून संतप्त प्रतिक्रिया उमटत असताना राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांनीही या प्रकरणावर भूमिका मांडली आहे. बापट यांच्याशी आपली वैयक्तिक ओळख नसली, तरी त्यांनी मांडलेल्या मुद्द्याशी आपण सहमत असल्याचे पवार यांनी स्पष्ट केले. बापटांवरील हल्ल्याचा शरद पवारांकडून निषेध विद्यानंद बापट यांच्यावर झालेल्या हल्ल्याचा निषेध करताना शरद पवार यांनी मतभिन्नता व्यक्त करण्यासाठी हिंसाचाराचा मार्ग स्वीकारणे योग्य नसल्याचे स्पष्ट केले. एखाद्या व्यक्तीची भूमिका आपल्याला मान्य नसली, तरी त्याला आपले मत मांडण्याचा अधिकार आहे. त्या मताला विरोध करायचा असेल तर तो वैचारिक आणि लोकशाही मार्गाने केला पाहिजे, अशी भूमिका पवार यांनी मांडली. बापट यांची भूमिका गणेशोत्सवाच्या विरोधात नसून उत्सवाच्या काळात होणाऱ्या ध्वनीप्रदूषणाच्या विरोधात असल्याचेही चर्चेत आले आहे. त्यामुळे त्यांच्या भूमिकेकडे त्याच संदर्भात पाहण्याची गरज असल्याचे पवार यांनी सूचित केले. ‘सण-उत्सव आनंदाचे असले पाहिजेत’ शरद पवार यांनी गणेशोत्सव आणि इतर सण-उत्सव हे समाजाला एकत्र आणणारे आणि आनंद देणारे असावेत, अशी भूमिका मांडली. मात्र मोठ्या आवाजातील डीजे आणि लाऊडस्पीकरमुळे ध्वनीप्रदूषणाचा प्रश्न निर्माण होत असेल, तर त्याकडे दुर्लक्ष करता येणार नाही. उत्सव साजरा करताना इतर नागरिकांनाही त्रास होणार नाही, याची काळजी घेणे आवश्यक आहे. उत्सवाचा आनंद घेताना ज्येष्ठ नागरिक, लहान मुले, विद्यार्थी, आजारी व्यक्ती आणि इतर नागरिकांच्या समस्यांचाही विचार झाला पाहिजे, असा या चर्चेचा मुख्य मुद्दा आहे. नेमकं प्रकरण काय? पुण्यातील विद्यानंद बापट हे गेल्या काही काळापासून सार्वजनिक उत्सवांमधील ध्वनीप्रदूषणाविरोधात भूमिका मांडत आहेत. विशेषतः गणेशोत्सवाच्या काळात डीजे आणि मोठ्या आवाजातील साउंड सिस्टीमच्या वापरावर निर्बंध असावेत, अशी त्यांची मागणी आहे. याच भूमिकेमुळे बापट चर्चेत आले होते. त्यांनी गणेशोत्सवातील डीजे आणि लाऊडस्पीकरच्या आवाजाबाबत प्रशासनाने नियमांची कठोर अंमलबजावणी करावी, अशी मागणी केली होती. गणेशोत्सवाला विरोध नसून ध्वनीप्रदूषणाला विरोध असल्याचे त्यांनी यापूर्वी स्पष्ट केले आहे. माध्यमांशी बोलत असतानाच हल्ला गुरुवारी पुण्यातील टिळक रोड परिसरात बापट एका वृत्तवाहिनीशी बोलत असताना त्यांच्यावर अचानक हल्ला करण्यात आला. हा प्रकार कॅमेऱ्यात कैद झाला आणि त्याचा व्हिडीओ सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणात प्रसारित झाला. या घटनेनंतर पोलिसांनी संबंधित व्यक्तीला ताब्यात घेतले. पोलिसांकडून या प्रकरणाचा तपास सुरू असून हल्ल्यामागील नेमका हेतू आणि संबंधित व्यक्तीची पार्श्वभूमी तपासली जात आहे. हल्लेखोराची भूमिका काय? मिळालेल्या वृत्तांनुसार, हल्ल्याचा आरोप असलेल्या व्यक्तीने बापट यांच्या वक्तव्यांवर आक्षेप घेत त्यांच्यावर हल्ला केल्याचे सांगितले आहे. संबंधित व्यक्तीचा गणेश मंडळाशी संबंध असल्याचेही वृत्तांत नमूद करण्यात आले आहे. मात्र एखाद्याच्या वक्तव्याशी किंवा भूमिकेशी असहमती असली तरी त्यासाठी मारहाण करणे किंवा कायदा हातात घेणे योग्य ठरू शकत नाही. या घटनेमुळे गणेशोत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर डीजे, ध्वनीप्रदूषण आणि अभिव्यक्तिस्वातंत्र्य या तिन्ही मुद्द्यांवर पुन्हा चर्चा सुरू झाली आहे.